Курс валют
$
56.59
0.17
69.4
0.14
Курс валют
Курс валют
$
56.59
0.17
69.4
0.14
Меню
Поиск по сайту

Ньурба улууһугар хомуньуустар этэрээттэрэ халыҥыыр

15.12.2017 01:03 3

Хаппытаал үйэтэ ытарчалыы ыгара күүһүрэн истэҕин аайы хомуньуустар кэккэлэрэ халыҥаан иһэр.

Ньурба улууһугар хомуньуустар этэрээттэрэ халыҥыыр

Кэм-кэрдии аастаҕын ахсын сэбиэскэй кэммитин сыаналыыр, ахтар-саныыр көлүөнэ элбээн иһэр. Биир өттүнэн, эдэр-сэнэх, оҕо эрдэҕинээҕи дьоллоох кэммит сааһырбыт, саас ортолообут дьоҥҥо, олох сокуонунан күндүтүйэн иһэрэ өйдөнөр.  Дьыл —  хонук.

Иккис өттүнэн,  коммунизм, социализм идиэйэтин курдук — киһи киһиэхэ киһилии сыһыана, саамай кырдьыктаах, үтүө идиэйэни биир да партия, биир да судаарыстыбаннай тутул  толкуйдуу да, олоххо киллэрэ да илик. Кыра-хара омугу үөрэхтээбит, атын норуоттары кытары тэҥ бырааптаабыт, олохпутун сайыннарбыт, сиэрдээх олоҕу түстээбит  сэбиэскэй былааһы ама хайдах суохтуохпут суоҕай?

Ол иһин да буолуо, быйыл Улуу Өктөөп өрөбөлүүссүйэтэ 100 сыллаах үбүлүөйэ дойду үрдүнэн чахчы өрө көтөҕүллүүлээхтик ааста. ССРС курдук улуу держава өйдөбүлүн ытыктаан, историябытын убаастаан, урукку нус-хас, дьоһуннаах, бигэ түөрэхтээх олохпут ахтылҕанын таһааран  истиҥник бэлиэтээтибит.

2011 сыллаахха, Ньурба улууһун үрдүнэн 10-тан тахса  эрэ КПРФ чилиэнэ баар этэ. Бүтэһик биэс сылга 145 киһи хомуньуус партия кэккэтигэр киирдэ. Быйыл Ньурбаҕа икки хомуньуус нэһилиэк баһылыктарынан талылыннылар — Чаппандаҕа уонна Хатыыга.  Нэһилиэк мунньахтарыгар — 11,  оройуон сэбиэтигэр – 2, Ил Түмэҥҥэ — 1 дьокутаат талыллыбыта. Онон улууска хомуньуус партия улахан суолталаах күүскэ кубулуйда.

Ньурбаҕа саҥа хомуньуус.

Ньурба улууһуттан, КПРФ кэккэтиттэн Ил Түмэн V мунньаҕын дьокутаатынан талыллыбыт Иннокентий ВАСИЛЬЕВ, үгэс курдук дойдутугар баран дьонун-сэргэтин кытары көрсөн кэллэ. Бу сырыыга Иннокентий Давыдович партия саҥа чилиэттэригэр партия билиэтин туттарда, үстэн элбэх хомуньуустаах нэһилиэктэргэ партия бастакы сүһүөх тэрилтэлэрин тэрийэн кэллэ.

Малдьаҕарга КПРФ бастакы сүһүөҕүн тэриллиитэ.

Хорулаҕа.

Бордоҥ нэһилиэгэр хомуньуустар мунньахтара.

Мэҥэдьэк нэһилиэгэ.

Ил Түмэн дьокутаата Иннокентий ВАСИЛЬЕВ.

Иннокентий ВАСИЛЬЕВ нэһилиэнньэни кытары көрсөн сокуоҥҥа туох уларыйыы-тэлэрийии баарын кэпсээтэ, дьон санаатын иһиттэ, ирэ-хоро сэһэргэстэ.

Ньурбаҕа сырыытын туһунан норуот дьокутаата «Аартыкка» кэпсиир:

“Тыаҕа олорор дьон кыһалҕата биир – тыа хаһаайыстыбата. Маалыкайдар Ст. Васильев аатынан сылгы собуотун дьылҕатын күүскэ туруорсаллар. Мэҥэдьэк боруодатын анаан-минээн иитэр сылгы собуотун атылыыта ханна да суох. Бу, биһиги, тыйыс айылҕабытыгар уонунан сылларга бүөмнээн,  харыстанан иитиллибит  ураты боруода тыыннаах хааларын туһунан боппуруос тыҥаан турар. Уникальнай, ураты боруода дьылҕата. Саҥа баһылык Алексей ИННОКЕНТЬЕВ сылгы собуотун үлэтин-хамнаһын сөргүтэр суолу тобулан, билигин сокуон өттүнэн механизмын толкуйдуу сылдьара хайҕаллаах. Итини тиһэҕэр тиэрдиэ диэн эрэнэбин, дьокутааттар өттүлэриттэн көмө-тирэх баар буолуо диэн эмиэ эрэллээхпин. Собуоту быһа нэһилиэк олохтоох дьаһалтатыгар биэрэри сокуон көҥүллээбэт, ол иһин атын хайысханан бюджеттэн өйөбүл көрүллүөн наада.

Иккис кыһалҕа — кытыы сытар нэһилиэктэргэ суол-иис суоҕа. Ньурба-Малдьаҕар-Маалыкай –Хатыы хайысханан күһүн-саас суол быстарык. Дьон олус эрэйдэнэр. Суол суоҕуттан кытыы нэһилиэктэргэ эдэр специалистэр да тиийбэттэр, ыччат да олохсуйарга таласпаттар.

Атын улуустар, холобур, Сунтаарга киһи массыынанан тиийбэт нэһилиэгэ диэн суох. Мин дьокутаатынан талыллан баран, хаста да улуус баһылыгар Борис Поповка киирэ сылдьыбытым: суол пааспарын оҥорон, экспертиза ыытан Суол фондатыттан үп көрдөрүөххэ диэн. Транспорт миниистиригэр Семен Винокуровка киирэн ыйыталаһа сылдьыбыппын – докумуонна аҕалыҥ – харчы көрүллэр диэн быһаарбыта.

Суола пааспарын уонна экспертизэтин оҥотторорго 2-2,5 мөл. солк. наада. Ити суол оҥоруутугар урут сылга 1,5 мөлүйүөнү көрөр этилэр. Ол таах буорунан кутуллубут суол бастакы улахан ардах кэнниттэн суураллан хаалар, көдьүүһэ суох. Харчыны үлүбээй хаар-ардах аһылыгар кубулутуохтааҕар биирдэ киһилии докумуоннатан баран кэрчик-кэрчик оҥорор тоҕо кыаллыа суоҕа этэй? Сунтаардар Суол фондатыттан харчы ылан нэһилиэктэрин суолларын барытын оҥоттордулар. Үөһээ бүлүүлэр эмиэ. Ньурбаҕа оннук оҥоруохха диэн урукку дьаһалтаҕа хаста да киирэ сылдьыбытым халтайга буолбута. Билигин саҥа салалта суол оҥоруутугар дьокутааттары кытары бииргэ үлэлиэххэ диэн илии тутустубут, онон хайа муҥун, дьыала хамсаатаҕына сатанар.

Үһүс боппуруос – правительство структуратыгар муниципальнай олохтоох дьаһалтаны кытары үлэлиир анал управление (МСУ) ыһыллыбата буолар. МСУ, билигин, СӨ Ил Дарханын уонна правительствотын дьаһалтатын Ис политикаҕа департаменыгар холбосто. Бачча улахан территориялаах,  суола-ииһэ мөлтөх, 400-тэн тахса муниципальнай тэриллиилээх баараҕай республикаҕа муниципалитеттары кытары үлэлиир управление күүһүрүөхтээҕэр, олох да сарбыллан атын структураҕа холбоммутун баһылыктар олох сөбүлээбэтилэр. Кырдьыга оннук. Биир өттүнэн, олохтоох бэйэни салайыныы күүһүрүөхтээх, дьон олоҕун бэйэтэ оҥостуохтаах диэн дойду үрдүнэн политика ыытыллар кэмигэр, республика салалтата төттөрүтүн муниципалитеттар үлэлэрин сүрүннүүр, кинилэргэ күүс-көмө буолар, иилиир-саҕалыыр управлениетын ыһа олорор. Бу айылаах сокуон уларыйа-тэлэрийэ турар кэмигэр, кризис ыган турдаҕына, саха норуотун улахан аҥаара тыаҕа – муниципальнай тэриллиилэргэ олордоҕуна – баһа-атаҕа суох хаалларыы — улахан алҕас. Ити быһаарыы кэмниэ-кэнэҕэс тугунан содулланан тахсара өссө биллибэт”, — диэн Иннокентий ВАСИЛЬЕВ санаатын этэр.

***

Иван МАЯКУНОВ,

«Аартыкка» анаан.

Обсуждение • 3

Добавить комментарий
  1. Ч

    Ханна боростуой дьон олорор сирдэригэр үксүгэр КПРФ кыайар, хомуньуустара ис сүрэхтэриттэн үлэлииллэр. Онтон үөһээлэрэ син биир байар эрэ туһугар сылдьар дьоннор, онон ыраатар кыахтара суох.

  2. Байбал

    Даа…. сэбиэскэй кэм утуе кун дьыл этэ эрэ диирбитигэр тиийэбит

  3. Минсаха

    Да, хомуунньуустарбыт хаартыска5а кердеххе авангард диэххэ себе суох, «пенсионердар тусовкалара». Сэбиэскэй кэмнэ тыа5а производство баар этэ — совхозтар баар буолан. Культура, уопсай дьон-сэргэ оло5ун таhыма, техническай сайдыы киhи кыбыстыах лаппа мелтех этэ. Онно теннун ба5алаахтар — «Мы из будущего» диэн.

Оставить комментарий