Ил Түмэн бэрэссэдээтэлэ Алексей Еремеев бүгүн Таатта улууһугар үлэлээтэ

Бүгүн, ахсынньы 25 күнүгэр, СӨ Судаарыстыбаннай Мунньаҕын бэрэссэдээтэлэ Алексей Еремеев, СӨ Култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга миниистирэ Афанасий Ноев, СӨ норуотун дьокутаата Емельян Ярославскай аатынан Дьокуускайдааҕы судаарыстыбаннай история уонна хотугу норуоттар култуураларын холбоһуктаах түмэлин салайааччыта Николай Бугаев, Таатта улууһун баһылыга Айаал Бурцев, Улуус мунньаҕын бэрэссэдээтэлэ Петр Максимов, улуустааҕы норуот айымньытын дьиэтин салайааччыта Изабелла Сивцева Октябрьскай нэһилиэгэр П.А.Ойуунускай аатынан Саха Өрөспүүбүлүкэтин судаарыстыбаннаһын түмэлигэр көрсөн кэпсэттилэр, инники барыахтаах үлэ торумун дьүүллэстилэр

Түмэл дириэктэрэ Михаил Аржаков оҥоһуллуохтаах реэкспозиция кэнсиэпсийэтин сырдатта. Оттон Светлана Халгаева, Анна Борисова кэлбит ыалдьыттарга түмэлгэ баар матырыйааллары билиһиннэрдилэр.

Өрөспүубүлүкэ, улуус салалтата түмэлгэ ыытылла турар хапытаалынай өрөмүөн хаамыытын көрдүлэр-иһиттилэр, инники барыахтаах үлэни торумнаатылар. СӨ култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга миниистирэ Афанасий Ноев түмэл өрөмүөнүн иккис түһүмэҕэр өрөспүүбүлүкэ бүддьүөтүттэн 1 700 000 солкуобай көрүллүбүтүн иһитиннэрдэ.

Ил Түмэн спикерэ Алексей Еремеев ыытылла турар үлэ хаамыытын көрөн-истэн баран санаатын үллэһиннэ:

– Былаан быһыытынан мусуой өрөмүөнүгэр 2025 сылга өрөспүүбүлүкэ бүддьүөдүттэн үп-харчы көрүллүбүтэ. Өрөспүүбүлүкэбит судаарыстыбаннаһын турууласпыт улуу дьоммутугар аналлаах түмэллэр – М.К.Аммосов аатынан Нам улууһун Хатырыгар, П.А.Ойуунускай аатынан Таатта Чөркөөҕүгэр, И.Н.Барахов аатынан Үөһээ Бүлүү Харбалааҕар бааллар. М.К.Аммосов аатынан түмэли чөлүгэр түһэрэммит, аныгы кэм ирдэбилигэр эппиэттэһэр интерактивнай кыахтаах гына экспозициятын бүтүннүутүн саҥалыы уларыттаран, өрөспүүбүлүкэбит төрүттэммитэ 100 сылын туоларыгар хапытаалынай өрөмүөн үлэтэ ыытыллыбыта. П.А.Ойуунускай түмэлин дьиэтэ акылаата хамсаан, улахан тымныыларга толору хааччылыытын ситимэ тоҥон үлэлээбэт турукка киирэн турбута. Былаан быһыытынан, өрөмүөн бастакы түһүмэҕэр дьиэтин-уотун туругун тупсарыыга үлэлээн, иккис түһэмэххэ экспозициятын аныгы кэм ирдэбилигэр эппиэттэһэр гына оҥорорго сорук турбута. Өрөмүөн бастакы түһүмэҕэ бүттэ. Балаҕан ыйыгар бүтүөхтээх үлэ муостатын уонна канализациятын үлэтэ тардыллан, бу сылы баттаһа бүппүтүн бу бүгүн көрө-истэ сылдьабыт. Кыра бытархай итэҕэһэ туоратылыннаҕына үлэ-хамнас куһаҕана суохтук барбыт диэн көрдүбүт. Аны 2026 сылга өрөспүубүлүкэ бүддьүөтүттэн өрөмүөн иккис түһүмэҕэр – экспозицияны саҥардан, тупсаран оҥорууга үп-харчы көрүлүннэ, онно салгыы ыытыллыахтаах үлэ торумун бүгүн көрсөн кэпсэттибит. Манна Таатта улууһун айар куттаах дьоно-сэргэтэ кыттыһан, бэйэлэрин санааларын тиэрдэн, өссө туох үлэни ыытан түмэл экспозициятын байытыахпытын сөбүй диэн көмөлөһүөхтэрэ диэн эрэнэбин. П.А. Ойуунускай сахаттан бастакы лингвистическай наука кандидата буолбута. Саха тылын үѳрэппит учуонайдартан уратыта диэн саҥа олох үѳhүгэр сылдьан сахалыы тылынан суругу олохтуурга утумнаах үлэни ыыыппыта. Былатыан Ойуунускай саха норуотун тылынан уус-уран баайын сурукка киллэрбит, наукаҕа үйэтиппит улуу киһибит буолар. «Үс саха төрүөҕэр мин ырыам ылланыа, мин аатым ааттаныа» диэн улуу суруйааччы өйтөн-санааттан үйэлэргэ сүппэт тыллара бу түмэл суолтатын, соругун ситэрэн-хоторон биэриэҕэ. Онон кини ыыппыт үлэтин-хамнаһын, улуу айымньыларын, инникини өтө көрөн эппит этиилэрин бар дьоҥҥо киэҥник сырдатар, аныгы кэм ирдэбилигэр эппиэтэһэр биир дьоһун түмэлэ ситэн-хотон 2026 сыл балаҕан ыйыгар диэри бүтэрэ күүтүллэр, – диэн Алексей Ильич сырыытын сүрүн соругун кэпсээтэ.

***

Ил Түмэн пресс-слууспата

Галина Полускина, “Таатта” хаhыата