Манчаары оонньууларын уотун ылыы сиэрэ-туома Баһылай Манчаары төрөөбүт алааһыгар Арыылаахха (Мэҥэ Хаҥалас улууһа) 2013 сыл бэс ыйын 21 күнүгэр буолбута. Эстафета ити күн саҕаланан от ыйын 1 күнүгэр түмүктэммитэ.
Манчаары оонньуутун уотун Саха сирин биллиилээх сүүрүктэрэ Дьокуускайынан, Уус Алдан, Мэҥэ Хаҥалас, Амма, Таатта, Чурапчы улуустарынан илдьэ сылдьан, от ыйын 1 күнүгэр “Боотур Уус” стадиоҥҥа Манчаары оонньууларын үөрүүлээхтик аһыы түһүлгэтигэр тиэрдибиттэрэ. Эстафета 11 күн устата Дьокуускай уонна 5 улуус 34 нэһилиэнньэлээх пууннарынан буолан ааспыта, уһуна 1231 км этэ.
Күрэс хапсаҕайга, гиирэни анньыыга, мас рестлиҥҥэ, чэпчэки атлетикаҕа (сүүрүү: 100 м, 5000 м, 10000 м), атах оонньуутугар (кылыы, ыстаҥа, куобах), сахалыы многоборьеҕа (эр дьон: таас көтөҕүү, кулун тардыы, үс төгүл үс, тутум эргиир, сүүрүү 1000), дьахталларга: ырааҕы ыстаныы, таас быраҕыы, сүүрүү, хотугу многоборьеҕа (маамыктаны быраҕыы, наартаны ойуу), саанан, оҕунан ытыыга уонна ат сүүрдүүтүгэр ыытыллыбыта.
“Боотур Уус” стадиоҥҥа барыта тоҕус көрүҥҥэ 39 хамаанда 1800-тан тахса спортсменнар күөн көрсүспүттэрэ. “Боотур Уус” стадион таһынан Александр Федотов аатынан элбэх функциялаах спортивнай комплекс тутуллан үлэҕэ киирбитэ. Күрэхтэһиини барыта 218 судьуйа дьүүллээбитэ.
Уопсай хамаанда түмүктэрэ: I миэстэ Мэҥэ Хаҥалас, Кэбээйи уонна Эдьигээн, II миэстэ ХИФУ, Томпо уонна Муома, III миэстэ Нерюнгри, Сунтаар уонна Үөһээ Дьааҥы.
Абсолютнай чемпионнарынан буолбуттара:хапсаҕайга Юрий Старостин (Дьокуускай), мас рестлиҥҥэ Анатолий Баишев (Амма), атах оонньуутугар Виталий Васильев (Ньурба), хотугу многоборьеҕа Виталий Слепцов (ХИФУ), сахалыымногоборьеҕа Петр Старостин (Чурапчы).
Баһылай Манчаары XIX-с спартакиадатыгар Хаҥалас спортсменнарын ситиһиилэрэ: 10000 м сүүрүүгэ эр дьоҥҥо Вячеслав Громов (Покровскай) – 32 мүн 44 сөк. көрдөрүүлээх II миэстэ буолар, 5000 мдьахталларга Екатерина Прокопьева (Сиинэ) – IV миэстэ, 3000 м бэтэрээннэргэ Дарья Гуляева (Покровскай) – V миэстэбуолар. Кыргыттарга Евгения Чижых (Мохсоҕоллоох) финалга киирэн сүүрбүтэ.
Атах оонньуутугар эр дьоҥҥо кылыыга 46 м 44 см көрдөрүүнү ситиһэн I миэстэни Егор Филиппов (Сиинэ) ылар, ыстаҥаҕа 45 м 52 см II миэстэ буолар,онон үс көрүҥ түмүгүнэн Егор II миэстэҕэ тахсар (129 м 95 см). Дьахталларга кылыыга 39 кыттааччыттан Светлана Иванова (Покровскай) VIII мэтэ буоларБэтэрээннэргэ сэттэ туоска кылыыга Алексей Алексеев – III миэстэ
Хапсаҕайга эр дьон алта, уолаттар биэс ыйааһыҥҥа уонна бэтэрээн бөҕөстөр түөрт ыйааһыҥҥа күрэхтэспиттэр. Уолаттарга 70 киилэҕэ дылы Гена Трофимов, бэтэрээннэргэ 80 киилэттэн үөһэ Петр Ефимов иккис бириистээх миэстэлэргэ тиксибиттэрэ, эр дьоҥҥо 55 киилэҕэ дылы финалга чемпион үрдүк аатын ылар иһин тустууга, спорт маастардара Илья Тимофеев уонна Владимир Романов бириэмэ бүтүө аҕыйах сөкүүндэ хаалыыта Илья Тимофеев кыайыыны ситиһэр уонна XIX-с Манчаары оонньууларын кыайыылааҕынан буолар.
Буулдьанан ытыыга түөрт бөлөҕүнэн ыытыллыбыта. Күрэххэ 185 спортсмен баара, олор истэригэр РФ спордун 21 маастара, 38 маастарга кандидат бааллара. Федор Борисов хапытааннаах Хаҥалас хамаандатын ытааччылара уопсай түмүккэ IVмиэстэҕэ тахсыбыттара. Бу көрүҥҥэ дьахталларга Лира Трофимова (Покровскай) – III миэстэ буолар.
Сахалыы многоборьеҕа “Үс төгүл үс” күрэххэ IIмиэстэ Александр Мушников (Покровскай) буолар.
Мас рестлиҥҥэ уолаттарга 64 киилэҕэ дылы Сергей Исаков – иккис, 74 киилэттэн үөһэ Боря Степанов бастаабыта уонна бу ыйааһыҥҥа Айсен Кельциев үһүс буолар, бэтэрээннэргэ 85 киилэттэн үөһэ III м Андрей Винокуров. Мас рестлиҥҥэ хамаанданан бэһис миэстэ буолбуттара.
Манчаары оонньууларын кэмигэр аан бастаан кеглини оҕунан ытыыга күрэхтэспиттэрэ. Бэтэрээннэргэ Анна Алексеева-Стасова бастыыр. Уопсай түмүккэ, оҕунан ытыыга биһиги хамаандабыт үһүс миэстэҕэ тахсары ситиспитэ.
Биһиги улууспут иккис бөлөххө киин, Илин эҥэр уонна Бүлүү бөлөх улуустарын кытта күрэхтэспиттэрэ, барыта 15 улуус 857 спортсмен, ол иһигэр биһиги 66 спортсмеммыт ким ордук бэлэмнээҕин быһаарсыбыта. Уопсай түмүккэ биһиги улууспут хапсаҕайга – төрдүс, буулдьанан ытыыга – төрдүс, атах оонньуутугар – сэттис, ат сүүрдүүтэ – сэттис, оҕунан ытыыга – үһүс, мас рестлиҥҥэ – бэһис, сүүрүүгэ – алтыс буолбута. Онон Сунтаар хамаандатыттан биэс эрэ очукуонан хаалан төрдүс миэстэҕэ тиксибиттэрэ.
***
Василий МОЖУКОВ, СӨ спордун бэтэрээнэ, Покровскай к.
Оставить комментарий