Сиппит-хоппут салайааччы – Роман КАЛИНИНСКАЙ-Түмэтэй

Саханы саха дэппит, үтүө үлэһит дьону үөскэппит, алаас ахтылҕаннаах сирэ – Уус Алдан. Быйыл күһүн уус алданнары эмиэ баһылык быыбара күүтэр. Хайдах эрэ кэлиҥҥи кэмҥэ улуус икки аҥы арахсан, айдаан уйата буолбута хомолтолоох. Билигин иэрэҥ-саараҥ кэмҥэ атааннаспакка, өйөһөн, өйдөһөн, үлэни-хамнаһы өрө туттахпытына кэскилбит кэҥиэх этэ.

Туох барыта бастан тутулуктаах. Бас-көс киһи хайдах дьаһанар, дьону салайар да олохпут оннук салаллар. «Биир ньыгыл Арассыыйа» партия Уус Алдан улууһун баһылыгын быыбарыгар кими кандидат оҥосторун праймеризка талыахтаахпыт. Праймеризка быыбардыыр дьон ахсаана хаарчаҕа суох, ким кимиэхэ куоластыыра бэйэтин көҥүлэ.

Праймеризка кыттар дьонтон биирдэстэрэ – Роман Гаврильевич КАЛИНИНСКАЙ-Түмэтэй. Кини атыттартан уратыта диэн тыа хаһаайыстыбатыгар өр үлэлээбит, улахан тэрилтэлэри да, аграрнай улуустар дьаһалталарыгар да үлэлээбит улахан уопуттаах салайааччы. Үлэһит үлэһиттэн, салайааччы салайааччыттан уратыта диэн кини ситиһиитэ буолар. Үлэ түмүгэ быһаарар оруоллаах.

Уустук олохтоох уһук хотугу улуустарга Роман Гаврильевич ситиһиилээхтик үлэлээбитин «Саха Республикатын Тыатын хаһаайыстыбатын туйгуна» диэн бочуоттаах аата кэпсиир. Ол – Роман Гаврильевич үлэтигэр бэриниилээх, саҥа сүүрээни киллэрэр дьулуурдаах уонна сыалын-соругун ситиһэр салайааччы буоларын туоһута.

Холобур, Калининскай Абыйга УСХ начальнигынан олорон Усуйаанаттан Абыйга диэри, 400-чэкэ км сиртэн, табалары аҕалтаран турар. Табаһыттары кытары бэйэтэ быһаччы салайсан, арыаллаан таба үөрүн энчирэппэккэ аҕалбыттара. Аны туран уһун 4 ый тухары айаннатан Аллараа Халыматтан Чокурдаахха диэри 1200 харгин боруодатын аҕалтарар.
Аан маҥнайгынан балыктыыр учаастактарга олорор дьиэлэри, производственнай объектары тутууга субсидия көрүллэрин туруорсубут УСХ начальнигынан буолар. Аны балык тутарга квота үрдэтиитин эмиэ кини туруорсан быһааттаран турар. Балык дьаарбаҥкаларын тэрийэр. Техника ахсаанын элбэтэр.

Ону таһынан Аллайыахаҕа Арктика зонатыгар аан бастаан ынах сүөһүнү искусственнай сиэмэлээһини киллэрэр.

Ас-үөл кэмчи кэмигэр кини түргэнник ситэр дьиэ кыылын: сибиинньэлэри, кууруссалары аҕалтарар. Хастыы да туонна сиэмэ хортуоппуйу саас массыынанан илдьэн нэһилиэнньэҕэ тарҕатар үлэни салайар. Итиннэ барытыгар кэпсэтии, сүүрүү-көтүү, дуогабардаһыы барыта Калининскай өҥөтүнэн оҥоһуллубута диэн хотулар билигин да киниэхэ махтана саныыллар.

Калининскай салайааччы быһыытынан Уус Алдаҥҥа үүнэн тахсыбыт киһи. Бастаан ТОО «Байаҕантай» солбуйар председателинэн онтон «Кэрэмэс» ГУТ дириэктэринэн үлэлээбитэ. Ол кэннэ Өлөөн курдук чиэски сытар улууска УСХ начальнигынан баран үс сыл үлэлээн кэлбитэ. Кэлин Абыйга, Аллайыахаҕа эмиэ тыа хаһаайыстабатын управлениетын салайбыта.
Михаил Николаев президенниирин саҕана Алдан уокуругар Президент аппараатыгар кылаабынай специалистаабыта. Онон ситэриилээх былаас үрдүкү таһыма хайдах үлэлиирин бэйэтинэн билбит киһи.

«Алаас» производственнай холбоһук эргиэн уонна производство салаатыгар дириэктэрдээбитэ. Ол кэнниттэн төрөөбүт улууһун дьаһалтатыгар Ыччат уонна спорт отделын начальнигынан сүрдээх тахсыылаахтык, ыччаты түмэр курдук көдьүүстээхтик үлэлээбитэ. Биэс сыл Дьоҕус урбааны өйүүр улуустааҕы государственнай Фонда дириэктэринэн үлэлээбит эмиэ уопуттаах.
2017—2019 сс. Уус Алданнааҕы суолу тутар уонна өрөмүөннуур тэрилтэҕэ солбуйар дириэктэрдээбитэ. Билигин «СРБЖ» ХЭТ сүрүн салайааччытынан үлэлиир.

Көрөргүт курдук, Роман Гаврильевич араас улуустарга үксүн тыа хаһаайыстыбатын салаатын салайбыта. Кини бастакы анал үөрэҕинэн – ветеринарнай быраас. Кэлин госсулууспа үөрэҕин, аспирантураны бүтэрбитэ.

Калининскай биир ураты хаачыстыбата диэн – эппиэтинэһи ылынар уонна уйар кыахтаах. Салайааччы дьон иннигэр эппиэтинэһи кыайар эрэ буоллаҕына, үлэтэ тахсыылаах буолар. Роман Гаврильевич үлэлээбит сирдэрин тухары өрүү үлэҕэ, олоххо саҥаны киллэрэргэ дьулуһар майгылаах. Ити салайааччы киһиэхэ олус сүүйүүлээх хаачыстыба.

Киһини түмэр дьоҕурдаах. Ол аата тыла ылыннарыылаах. Дьон итэҕэйэр, ытыктыыр салайааччытын батыһар.

Ханнык да уустуктан толлон турбат майгылаах. Хоту тыйыс усулуобуйаҕа эриллэн, буспут-хаппыт салайааччы буоллаҕа. Өсcө биир үчүгэй хаачыстыбата – үлэҕэ кини наар табыллар эрэ өттүн буларга дьулуһар. Сорох дьон табыллыбат диэн баран сапсыйан кэбиһэллэрэ баар суол.

Онон, доҕоттор, праймеризка дьон туһугар үлэлиир-хамсыыр сааһыгар тиийбит, араас үлэҕэ үлэлээн сиппит-хоппут, уопутурбут салайааччыга – Роман Гаврильевич Калининскайга куоластыаҕыҥ. Балаҕан ыйыгар Уус Алдан улууһун баһылыгын талар быыбарга Калининскай киирсэригэр кыахта биэриэҕиҥ! Тыа сирин экономикатын, олоҕун-дьаһаҕын, кыһалҕатын бары өттүттэн билэр, тыа хаһаайыстыбатыгар анал үөрэхтээх, идэтийбит киһи, мин санаабар, улуус баһылыгын дуоһунаһыгар саамай табыгастаах кандидат буолуоҕа.

***
Николай ФЕДОРОВ