Уус-Алданнар хайыһар 100 сылыгар

Быйыл Саха сиригэр хайыһар төрүттэммитэ 100 сыла. Уус-Алдан бэтэрээн хайыһардьыттара түмсэн кэпсэттилэр, кэрэ-бэлиэ түгэннэрин ахтыһан-санаһан ыллылар. Эдэр-эмэн кэмнэригэр кыайыы үөрүүтүн билбит, өрөспүүбүлүкэҕэ ааттарын соргулаахтык ааттаппыт хайыһардьыттар санааларын кытта үллэһиннилэр.

Саха Өрөспүүбүлүкэтин бэтэрээннэрин сэбиэтин бэрэссэдээтэлэ Гаврил Сивцев, спорт албан аатын музейын дириэктэрэ Михаил Друзьянов эҕэрдэлээтилэр. Саха Өрөспүүбүлүкэтин физическэй культураҕа уонна маассабай спорка физкультурнай-чэбдигирдэр, чөл олоҕу пропагандалыыр отдел инструктор методиһа, өрөспүүбүлүкэ бэтэрээннэрин күүстээх күрэсчитэ, судьуйата, Уус-Алдан түмсүүтүн сүрүннээччи Зинаида Егоровна Афанасьева киирии тыл этэн, үүннээн-тэһииннээн салайан ыытта.

Спорт дьаһалларыгар көхтөөхтүк кыттар, күрэхтэһэн хайыһар сайдыытыгар кыллааттарын киллэрсэр Клавдия Михайловна Шелковниковаҕа уонна Василий Васильевич Аммосовка Махтал суруктары туттартаата.

Саха Өрөспүүбүлүкэтин “Целевой Фонд Будущих Поколений” үлэһитэ, Дүпсүнтэн төрүттээх-уустаах, үүнэр-сайдар, тэрийэр дьоҕурдаах ыччата Иван Сивцев биллиилээх бөҕөстөр Иван Егорович, Ивамар Соловьевтар, Иван Друзьянов сыдьааннара буоларын билиһиннэрэн туран, хайыһардьыт эбээтин Матрена Егоровна Соловьева-Сивцеваны 80 сааһын туолбутунан уонна биир дойдулаахтарыгар бэйэтин музыкальнай эҕэрдэтин анаабыта дохсун ытыс тыаһынан доҕуһуолланна.

Олохторун хайыһар спордугар анаабыт аҕам саастаах, биллэр-көстөр ааттаах-суоллаах күрэсчиттэрэ, дьиэ-кэргэн халыҥ династиялара сыыдам сырыылаах, аллаах хайыһар үрдүгэр аан бастаан турбут дьоллоох оҕо саастарын, ситиһиилэрин туһунан олус интэриэһинэй, ис-сүрэхтэн, долгуйа кэпсэтиилэрэ болҕомто киинигэр турдулар.

Анна Прокопьевна Бурнашева – бочуоттаах сынньалаҥҥа олорор социальнай харалта үлэһитэ, бэйэтин киирии тылын “Халтарытан, халыһытан хайыһарым сырылыыр” хоһоонун ааҕан сэргэхситтэ. Онтон салгыы, мустан олорооччулар ортолоругар оройуон, улуус, өрөспүүбүлүкэ, Дальнай Восток чөмпүйүөннэрэ, 1-кы спортивнай разрядтаахтар, ССРС, Россия маастарга кандидаттара, спорт маастардара, төһө баалларынан илиилэрин ууннартаан, кимнээх кэлбиттэрэ биллэн, бэртээхэй билсиһии буолла.

Хайыһарга өрөспүүбүлүкэ тоҕус төгүллээх чөмпүйүөҥкэтэ, Адаптивнай физическэй культура уонна спорт Киинин дириэктэрин солбуйааччы Анастасия Семеновна Михайлова Таатта Уолбатыгар физкультура учуутала В.Е. Осипова 7-с кылааска хайыһарга аан бастаан уһуйбутун, онтон, 9 кылааска Кэптэнигэ спортоскуолаҕа тренер Г.К. Дьячковскайга илдьэн туттарбытын, оҕолор өрөспүүбүлүкэҕэ эстафетаҕа бастааннар кыайыы, үөрүү көтөллөммүттэрин, А.Н. Пестряков аан бастаан биатлону аҕалбытын, В.В. Тарскай куорат, С.С. Иванов өрөспүүбүлүкэ хайыһарга федерацияларын таһаарыылаахтык салайбыттарын,  Алдаҥҥа хайыһар-биатлон Киинэ тутуллан, саха оҕолоро маастары толорор буолбуттарын иһитиннэрдэ. Махтал суругу кытта “Хайыһар 100 сыла” мэтээли бэтэрээн-хайыһардьыкка, ССРС спордун маастара А.Р. Кулаковскай кэргэнигэр Мария Семеновна Кулаковская-Крыловаҕа туттарда.

Элбэх оҕолоох дьиэ-кэргэн бэһис оҕото Матрена Егоровна Сивцева-Соловьева киэһэ аайы дьиэлэрин таһыгар сүүрэллэрин, күрэхтэһэллэрин, үлэнэн улааппыттарын, 6 км тэйиччи баар оскуолатыгар күннэтэ сатыы сылдьан үөрэммитин, сайдыыны онтон ылбытын, спорт элбэх көрүҥнэригэр  “сбордарга” сылдьыбытын, физкультура учууталлара Галина Васильевна гимнастикаҕа, акробатикаҕа, баян доҕуһуолунан сэрээкэлииллэрин,  Иван Михайлович Жирков хайыһардатарын, сүүрдэрин,  оҕо сайдыыта физкультура учууталыттан тутулуктааҕын, оҕо губка курдук барытын иҥэринэр дьоҕурдааҕын, вьетнамскай кеда сакаастан ылан училищены бүтэриэр диэри кэппиттэрин, 12 сыл оройуонун чиэһин көмүскээбитин, педучилищеҕа үөрэнэр сылларыгар Читанан, Вологданан, Москванан многоборьеҕа, хайыһарга күрэхтэспиттэрин, “Урожайга” бастыылларын, миэстэлэһэллэрин кэпсээтэ.

Баатаҕайтан төрүттээх-уустаах, оройуон, өрөспүүблүкэ “Урожайын” чөмпүйүөнэ, 2014-2021 сылларга киин куорат хайыһарга федерациятын бэрэссэдээтэлэ, билигин өрөспүүбүлүкэ быыһыыр сулууспатын салайааччыта Василий Васильевич Тарскай булт саата, телевизор курдук улахан бириистэрдээх, үгүс кыттааччылардаах “Туймаада түүҥҥү уоттара” күрэхтэһиилэри тэрийэн ыыталыырын үгүстэр өйдүүбүт. Уус-Алдан Баатаҕайыгар бэһис кылааска И.М. Жирковка, С.И. Черноградскайга лаампа уота тардыллыбыт трассанан хайыһарынан дьарыктаммыт. Кыһын 50 кыраадыска таһырдьа хайыһардыылларын, кыараҕас спортсаалаҕа “игровойдуулларын” туһунан сиһилии толоруллубут дневниктэрин көрдөртөөтө. Күрэхтэһиилэрин кыһылынан суруйталаабыт. 7-8 кылаас үөрэнээччитэ спорка сыһыаннааҕы, Саха сирин спорка сонуннарыттан, сүүрүү, хайыһар нормативтарын, өрөспүүбүлүкэ, Сойуус, олимпийскай оонньууларга тиийэ, бэйэтэ хайдах күрэхтэспитин, көрдөрүүлэрин барытын бэлиэтэнэр эбит. Дневниктэрэ билигин даҕаны туһалыыллар, кинигэ да буолуон сөп диир. Өрөспүүбүлүкэ 1-кы Президенэ М.Е. Николаев аҕалтаабыт хайыһардарын хайыһарынан дьарыктанааччыларга түҥэппиттэр. Дьокуускай куорат хамаандата Саха сирин кыһыҥҥы спартакиадаларыгар бастыыллара. Хайыһарынан ыраах сиргэ айаны тэрийбитэ, кырдьык, кэрэ-бэлиэ түгэннэр.

2-с Өлтөх нэһилиэгин Сыырдаах бөһүөлэгиттэн төрүттээх, Аммаҕа, Уус-Алдаҥҥа сэбиэскэй-партийнай үлэһит, Саха государственнай университетын күүстээх хайыһардьыта, Саха Өрөспүүбүлүкэтин бэчээтин уонна телевидениетин, араадьыйатын Департаменын салайбыт Филипп Петрович Пестряков ахтыытын номоххо киирбит хайыһардьыт Семен Черноградскай, Анатолий Сыроватскай, Василий Колодезников, Алексей Пестряков, Николай Пестряков, Федот Винокуров, Константинов Василий,  Үлэ Геройа Михаил Готовцев, Степан Готовцев, Иван Богдасин, Дьуона Васильев,  Петр Стручков, Семен Крылов, бары биир көлүөнэ сүүрүктэр, хайыһардьыттар буолалларыттан саҕалаата. Оскуолатааҕы сылларыгар оройуонугар миэстэлэһиннэрбэтэхтэр. Онтукатын университиэккэ киирэн ситиспит. 1967 с. физмат факультетыгар киирээт хайыһар секциятыгар тренер Ким Степанович Золотаревка суруйтарбыт. ССРС спордун маастардарын Семен Черноградскайы, Атос Кулаковскайы, Алексей Ефграфовы, Семен Прокопьевы кытта уонна Иван Ситников буоланнар бииргэ дьарыктаммыттар. Ыччат сааһыгар “Спартак” күрэхтэһиитигэр бастакы этаапка табыллан сүүрбүт. Игорь Москвин, Бородулин, Дмитрий Тимофеев, Зайцев курдук маастардартан турар Алдан хамаандатын эстафетаҕа кыайаннар өрөйбүттэр-чөрөйбүттэр, биэс сыл устата университет хамаандатыгар киллэриллэн, ситиһиилээхтик көмүскээбит. Физматтар Саха сирин спартакиадаларыгар кими да тулуппаттара. “Киһи табыллан сүүрэр-сүүрбэт күннээх” диэн ааҕар.

Хайыһар тугу биэрдэ диэн ыйытыыга, араас куораттары көрбүттэрин, ол иһигэр, 1969 с. Красноярскайга Дальнай Восток үрдүк үөрэхтэрин кыһаларыгар  үһүс буолбуттарын, Пермьҥэ  Сибиир, Дальнай Восток, Урал, Орто Азия, Казахстан Универсиадатыгар бастаабыттар. Уон киһилээх хамаандаттан Семен Черноградскай, Мария Крылова, Альбина Крылова, Мария Соловьева, Филипп Пестряков буоланнар аҥаардара Уус-Алданнар. 1971 с. Горькайга эмиэ үһүс миэстэлэммиттэр. Армияҕа сулууспалыыр кэмигэр ЗабВО-ҕа иккитэ кыттыбытынынан Филипп Петрович киэн туттуон туттар. Аммаҕа тиийэн оройуоҥҥа бастаталаабыта эмиэ улахан ситиһии.

Саха норуотун номоххо сылдьар хайыһардьыта, ССРС спордун маастара Семен Ильич Черноградскай оскуолаҕа үөрэнэр сылларыттан улахан дьону кыайталыыра. Хайа да бэйэлээх хайыһардьыттары мырааннары дабайыыларга сититэлээн ааһарынан киэҥник сураҕырбыта. Олимпийскай оонньуулар, аан дойду, ССРС чөмпүйүөннэрэ, кэргэннии Павел уонна Алевтина Колчиннар 1964 с. хайыһар сайдыбыт оройуонугар Уус-Алдаҥҥа тиийэн ыалдьыттыылларыгар спорт төлөннөөх салайааччыта Андрей Андреевич Протопопов ыҥырбытыгар, олимпиецтэр  кэлэр буолбуттарын истэн, аатырбыт хайыһардьыттары көрөргө наһаа баҕалаах, ахсыс кылааска үөрэнэр Сеня Черноградскай Дүпсүнтэн соҕотох массыына Бороҕоҥҥо барар буолбутугар, Өнөр оскуолатын дириэктэриттэн ытаан туран, ааттаһан-көрдөһөн нэһиилэ кыбыллыбыт.  “Дьылҕа диэн баар эбит” диэн атаҕа сири билбэт буолуор диэри үөрбүт! Эдьиийэ Татьяна Ильинична, кэргэнэ Борис Маркович Ивановтуун хайдах анньыныахтааҕын көрдөрбүттэр, сүбэлээбиттэр, хайыһарын маастаабыттар. Ол барыта уол төбөтүгэр  хатанан хаалбыт. Маастар кылаас буолбут. Күрэхтэһии тэриллибитигэр, Сеня Черноградскай утарсааччыларын ойоҕосторунан ситэн “мас курдук” ааһыталаан сөхтөртөөбүт!  “Колчиннар ииппит оҕолорунабын” дэнэр. Онтон ыла эстафеталарга Черноградскайы иккис этаапка туруораллар. Өлөн-төрөөн туран икки мүнүүтэ “отрывтаах” аҕалыахтааххын диэн кытаанахтык сорудахтыыллара. “Ону толорор этим. Саамай туһам диэн ол. Хамаанда туһугар”, диэн кэпсээнин түмүктүүр Саха сирин элбэх төгүллээх, Россия уонна аан дойду бэтэрээннэрин чөмпүйүө нэ, кынаттаах хайыһардьыт Семен Ильич Черноградскай.

Сэбиэскэй-партийнай үлэһит, совхозка дириэктэрдээбит, ССРС маастарыгар кандидат, оһуохайдьыт, алгысчыт, дэгиттэр мас-тимир ууһа, ийэтинэн Дүпсээ, Бэйдиҥэ, аҕатынан Курбуһах Николай Николаевич Костромин олоҕун аргыһа Римма Семеновна Костромина-Крылова Майаҕастан төрүттээх. Түөрт оҕолоохтор, сиэннэрдээхтэр. Спорду өрө тутар дьиэ-кэргэн хайыһарга ситимэ быстыбат ситиһиилэрдээхтэр. Онуоха, хайыһарга уһуйбут бастакы тренердэригэр И.М. Жирковка махтаналлар. Костроминнар дьиэ-кэргэҥҥэ уоллаах-кыыс игирэлэр төрөөбүттэригэр Римма уонна Николай диэн бэйэлэрин ааттарын биэрбиттэр. Оҕолоро улаатаннар төрөппүттэрин ааттарын ааттатан, утумнаан, өрөспүүбүлүкэҕэ, Дальнай Востокка ситиһиилэрдээхтэр. Римма Россия спордун маастарын, Николай бастакы разряды толортообуттара. Дьоллоох кэргэнниилэр быйыл ыал буолбуттара “Кыһыл көмүс” сыбаайбалара бэлиэтэнэр 50 сыла.

Тутуу инженерэ идэлээх аҕалара, эһээлэрэ Николай Николаевич дьоҕурдаах тэрийээччи, салайааччы. Өлүөхүмэ оройуонугар 1978 с. тутуу маастарынан үлэҕэ ананан тиийэн,  тутуу тэрилтэтин спортсмен оҥортообутун иһин, спорткэмитиэт бэрэссэдээтэлинэн анаммыт. 1982 с. Саха АССР норуоттарын спартакиадатыгар Өлүөхүмэлэр бастаабыттар. Николай Костромин бэйэтэ хайыһарга 30 км иккис миэстэ буолбут, эстафетаҕа бастаабыттар. Римма Семеновна “Урожайга” икки дистанцияны кыайбыт, Республика чемпионатыгар миэстэлэһэн, ССРС спордун маастарыгар кандидатынан буолары ситиспит.

1999 с. Нерюнгри оройуонун баһылыгын 1-кы солбуйааччынан ананан, “эмиэ хайыһар үрдүгэр түспүт”. Хайыһар спордун федерациятын президиэнинэн талыллыбыт. 2000 сылтан ылата Нерюнгри оройуонун хамаандата бастакы миэстэлэртэн түспэт буоларын ситиспит. Оҕолору соҕуруу ыытан эрчийэргэ диэн бачыым көтөхпүт. Новосибирскайга Виктор Леонидович Васильевы тренер оҥорон, өйөөн, оҕолор онно дьарыктанан, Руслан Ахмедшин, Александр Васильев, Надежда Елисеева, Юлия Мухамедзянова, Римма Костромина Саха сирин спордугар биир бастакынан Россия спордун маастардара буолбуттара.

Крыловтар спорка династияларын эдьиийдэрэ Мария Семеновна Кулаковская-Крылова. Крыловтар тоҕус бииргэ төрөөбүттэртэн сэттэлэрэ өрөспүүбүлүкэ сборнайыгар сүүрбүт хайыһардьыттар. Спорт маассабай буолан, Уус-Алдаҥҥа династия спортсменнар бааллар. Мария, Матрена, Иван Соловьевтар дьиэ-кэргэнинэн дэгиттэр спортсменнар. Бурнашева- Давыдова Февронья Константиновна, Константин, Иван, Василий инники күөҥҥэ сылдьар бары бастыҥнар. Февронья Магадаҥҥа маастарга кандидаты толорбута. Ивановтар, Черноградскайдар кимиэхэ-туохха да тэҥнэммэттэр. Үгүс көлүөнэ дьон кинилэр өйөбүллэринэн, сүбэлэринэн тахсыбыттара. Бырааттара Семен Крылов хайыһардьыт, тустуук, мас тардыһааччы, эрчийбит оҕолоро бастыыллара кыайыы-хотуу аргыстаахтар.  Билисэпиэттииллэрэ. Омскайга тиийэ күрэхтэспиттэрэ.  Спорка сыһыаннаах сиэннэр тахсалларыттан үөрэллэр. Спорт олоххо туһалааҕын билэллэр, өйдүүллэр.

Ыраах айаҥҥа сылдьар улахан массыына суоппара Александр Семенович Крылов 1976 сылтан суоппардыыр. 1980-с сыллардаахха аҕата Аҕа дойду сэриитин фронтовик-буойуна Семен Гаврильевич спордунан дьарыктан, сүүр, династияны салҕаа диэбититтэн, үс күнү быһа кулупаайданан хайыһардаабыт, ону көрөн: ”Майгыннаттыҥ, салгыы дьарыктаныыһыккын” диэн хайҕаабыт. Ол түгэни хоһоонунан хоһуйда: “Хайыһар хабдьы буолан, үрүҥ тумарык устунан сүүрдэ-көтүтэ дайан, аҕалыам биэтэккэ бастакы, кыайыаҕа баҕа санаам, айылҕам биэрбит күүһэ, аҕаккам туйаҕын хатаран, алгыстаах суолунан үктэнэн, ааттатыам эһигини дьоннорум, убайдар-эдьиийдэр барыгыт бырааккыт боростуой тылларын бука диэҥҥит сөҕүмэн, Кыайбыта барыбыт биһиги, санаабыт туолбута чахчы, үйэҕэ саныахтара оҕолорбут, холобур буолабыт бары!” диэн. Киһини бэйэтигэр тардар, бэрт сэргэх, элэккэй майгылаах, уус-уран тыллаах эбит Александр Крылов.

Саха сирин күүстээх биатлониһа Алексей Николаевич Пестряков оскуола саастарыгар хайыһарынан дьарыктаммыт. “Велоспорка” чөмпүйүөннээбит. Тренерэ, эстафетаҕа Дальнай Восток чөмпүйүөнэ Е.Е. Аммосов. Хабаровскайга физкультурнай институкка биатлон баары сэҥээрэн, дьарыктаммыт. Дальнай Восток профсоюзтарын спартакиадаларыгар икки төгүл үһүс миэстэлэри ылаттаабыт. Биатлоҥҥа институтун хамаандатын “лидеринэн” буолбут. Хабаровскай кыраайга многоборьеҕа чөмпүйүөннээбит, ытыыга “Буревестниккка” бастаабыт. ССРС физкультураҕа институттарын чемпионатыгар биатлон эстафетатыгар, онтон 1970 с. Барнаулга үрдүк үөрэхтэр кыһыларыгар эстафетаҕа үһүс миэстэлэри ылаттаабыттар. Спорт дьикти көрүҥүн биатлон баһылаабыт эдэр специалист Алексей Пестряков 1972 с. үөрэҕин бүтэрэн төрөөбүт-үөскээбит Курбуһаҕар биэс сыл физкультура учууталынан үлэлээбит, тренердээбит. Дьокуускайга пенсияҕа барыар диэри университиэккэ преподавателлээбит. Өрөспүүбүлүкэҕэ биатлоҥҥа уонна хайыһарга чөмпүйүөннээбит. Хайыһарга Герой Федор Попов кроһугар, ытыыга Федор Охлопков бирииһигэр боруонса мэтээллэри ылаттаабыт. Оскуолаҕа үөрэнэ сылдьан велоспорка чөмпүйүөннээбит. Университекка бастаан “гонканан” дьарыктаммыт. Онтон физическэй иитии сэбиэдиссэйэ Л.Н. Кычкин этиитинэн студеннары биатлоҥҥа  дьарыктаабыт. Ол кэмҥэ өрөспүүбүлүкэҕэ биатлон өрө тутуллубат, “апатия” баар буолан, тохтоон хаалбыт. Дьиҥинэн, универсиадаҕа миэстэлэһэ сылдьыбыттар. Өрөспүүбүлүкэҕэ Ленскэйдэр кэннилэриттэн иккис миэстэҕэ сылдьыбыттар. Хайыһар спордуттан, биатлонтан идэлэригэр бэриниилээх, ситиһиилээх, үлэттэн куттаммат, иннилэрин диэки баран иһэр үлэһиттэр тахсыбыттар.

Төрүүбүт-үөскээбит Курбуһаҕар үлэлиир-олорор, управляющайдаабыт, ЖКХ-ны салайбыт  Василий Васильевич Аммосов СГУ тыа хаһаайыстыбатын факультетыгар хайыһар секциятыгар А.Н. Пестряковка дьарыктаммыт. Бастаабыт, миэстэлэспит. Ленскэйгэ “Гонка сильнейших” алтыс буола сылдьыбыт. Дойдутугар Курбуһахха “Кырдьаҕастар Дьиэлэригэр”    уһуннук үлэлээн, икки этээстээх, лифтээх таас дьиэ үлэҕэ киллэрбиттэр. “Подсобнай хаһаайыстыбаларыгар” сибиинньэ, куурусса бөҕө тэриммиттэр. Россияҕа Саратов куорат кэнниттэн интернаттара иккис миэстэ буола сылдьыбыт. Өрөспүүбүлүкэҕэ үс төгүл “Бастыҥ интернат” аатын ылбыттар. Ситиһиилэрэ элбэх.  Бочуоттаах сынньалаҥҥа тахсан, 42 сыл хайыһарга турбакка гынан баран, спордунан дьарыктанарга бириэмэ көстөн, аҕам саастаахтарга бэһис сылын хайыһардыыр, күрэхтэһиилэргэ кыттар. Билигин сааһа 72-тэ. 70-74 саастаахтарга  уонча киһи илин-кэлин түсүһэн эрийсэллэр. Спорка төннөн, чөл олоҕу тутуһан сылдьарыттан астыныыны-дуоһуйууну ылар. Биир ситиһиилэринэн, аатырбыт хайыһардьыт Семен Ильич Черноградскай аатынан бирииһи чөлүгэр түһэрэннэр,  быйыл үһүс төгүлүн күрэхтэһии ыыппыттар. Уола Иван Семенович аҕатын өйөөн, бириистэри ботуччу туруораннар, “рейтиннэрэ” лаппа үрдээбит. Аҕам саастаахтары спордунан дьарыктаныҥ диэн ыҥырар, Римма Семеновна Костромина быйыл  Бороҕоҥҥо пропискатын уларыттаран, Уус-Алданын чиэһин хаттаан көмүскүү сылдьарыгар махталын биллэрдэ. Оту-маһы тардыалыы сылдьааччылары хайаан да спордунан дьарыктаналларыгар, күрэхтэһэллэригэр ыҥырда.

Өрөспүүбүлүкэ күүстээх быһыйа, хайыһардьыта, дэгиттэр күрэсчит, Нам Үөдэйиттэн төрүттээх-уустаах Клавдия Михайловна Шелковникова-Охлопкова аҕаларынан “Күүстээх Мэхээлэ” сыдьааннара.  1978 с. Дүпсүн уолугар, атах оонньуутун маастара, Манчаары спартакиадатын призера Василий Шелковниковтыын холбоһоннор, 1979-1996 сылларга Уус-Алдан спортивнай чиэһин көмүскээбитэ. Дьиэ-кэргэнинэн өрөспүүбүлүкэҕэ бастааннар, Сойууска кыттыбыттара. 1985 с. Свердловскайга ССРС чемпионатыгар Олимпийскай оонньуулар, аан дойду элбэх төгүллээх чөмпүйүөҥкэтэ Раиса Сметаниналааҕы кытта күрэхтэспиттэринэн киэн туттар. Тренердэрэ С.И. Черноградскай үөрэппит техникатынан-гьыматынан “тягуннарга” утарсааччыларын куотаннар, өрөспүүбүлүкэ спартакиадатыгар миэстэлэспиттэрэ, Ленскэй, СГУ, Алдан күүстээх хамаандаларын иннилэригэр түһэннэр, спорткэмитиэт бэрэссэдээтэлэ А.Е. Алексеев махталын ылбыттара, умнуллубат. “Урожайга Майаҕа иккис, Аммаҕа бастакы миэстэлэри ылаттаабыттар. 1996 с. Бороҕоҥҥо Саха сирин норуоттарын спортивнай оонньууларын кыайаннар, Атлантатааҕы Олимпийскай оонньууларга  путевканан баран кэлбиттэрэ. Кинигэ суруйан таһаарар баҕа санаалаах.

Саха сиригэр хайыһар төрүттэммитэ 100 сылыгар Уус-Алданнар бэртээхэй ахтан-санаан ылыы түмсүүтүн оҥорбуттара кэрэхсэбиллээх. Эҕэрдэлиибит!

***

Баһылай Посельскай